BelgeFilm- Stema Dîrokê | بەڵگەفیلم- ستەمی مێژوو

شێخ مەحموود شێخ سەعید شێخ محەممەد (1878 - 1956) کە بە مەلیک و پاشای کوردستان ناسراوە رابەرایەتی چەندین راپەڕینی کردووە دژی هێزی بەریتانیا لە کوردستان.

لەنێوان ساڵانی 1919 و 1922، شێخ مەحموودی حەفید حکومەتێکی کوردیی پێکھێنا بەڵام لەماوەی دوو ساڵدا دەسەڵاتی بریتانیا توانی راپەڕینەکانی سەرکوت بکات.

یەکەم شۆڕشی لە 22ی مایسی 1919 دەستی پێکرد و تێیدا ئەو کارمەندە بریتانییانەی لە سلێمانی بوون دەستگیرکران و شۆڕشەکە بەخێرایی بە موسڵ و ھەولێردا بڵاوبووەوە. بریتانیا بۆ سەرکوتکردنی راپەڕینەکە شێخ مەحموودیان دوورخستەوە بۆ ھیندستان.

لە ساڵی 1922، بەریتانیا شێخ مەحموودیان گێڕایەوە سەر دەسەڵات، بەو ھیوایەی شێخ مەحموود کوردەکان رێکبخاتەوە و دژایەتی تورکەکان بکات کە داوای موسڵ و کەرکووکیان دەکرد. شێخ مەحموود مەملەکەتی کوردستانی راگەیاند و خۆی وەک مەلیکی کوردستان ناساند، دواتر رەزامەندی دەربڕی بە ئۆتۆنۆمییەکی سنووردار لەچوارچێوەی دەوڵەتی عێراقی تازەپێکھێنراودا.

لە ساڵی 1930 شێخ مەحموود سێیەم راپەڕینی دەستپێکرد کە بە ھێزە زەمینی و ئاسمانییەکانی بریتانیا جارێکی دیکە راپەڕینەکەی سەرکوتکرا.

لەم بەڵگەفیلمەدا کە بەرهەمی ساڵی 2017ـەیە باسی چەند قۆناخێکی مێژوویی لە راپەڕینەکانی شێخ مەحموود دەکرێت.


Şêx Mehmûd Şêx Seîd Şêx Mihemed (1878 – 1956) ku wekî qral û paşayê Kurdistanê dihat nasîn, rêbertiya çendîn serîhildanan dijî hêzên Brîtanya li Kurdistanê kir.

Di navbera salên 1919 û 1922yan de, Şêx Mehmûdê Hefîd hikûmeteke kurdî ava kir, lê di nava du salan de desthilata Brîtanya karîbû serîhildanên wê bitepisîne.

Şoreşa wî ya yekem di 22ê gulana 1919an de dest pê kir. Di vê şoreşê de karmendên brîtanî ku li Silêmaniyê bûn hatin girtin û şoreş zûtirkê li Mûsil û Hewlêrê belav bû. Bi merema tepisandina raperînê, Brîtanya Şêx Mehmûd dûr xist û sirgûnî Hindistanê kir.

Di sala 1922yan de, Brîtanya Şêx Mehmûd vegerand ser desthilatê. Brîtaniyan hêvî dikir ku Şêx Mehmûd kurdan birêxistin bike û dijatiya tirkên ku doza Mûsil û Kerkûkê dikirin, bike. Şêx Mehmûd Padîşahiya Kurdistanê îlan kir û xwe wekî Şahê Kurdistanê da nasîn. Paşê bi otonomiyeke sînordar di çarçoveya dewleta Iraqê ya nûavakirî de razî bû. Di sala 1930î de, Şêx Mehmûd serîhildana xwe ya sêyem da destpêkirin ku cardin ji aliyê hêzên bejayî û hewayî yên Brîtanyayê ve hat tepisandin.

Di vê belgefîlmê de ku berhema sala 2017an e, dabaşa çend qonaxên dîrokî ji serîhildan û raperînên Şêx Mehmûdî tê kirin.