Yunanlar Osmanlı İmparatorluğundan Nasıl Ayrıldı?

Osmanlı ve Türk tarihindeki kırılma noktalarından birisi; 1821-1827 Mora İsyanı"

Sultan İkinci Mahmud'un döneminde devlet, Fransız İhtilalinin etkisiyle yoğunlaşan milliyetçilik hareketlerine sahne olmaktaydı. Önce 1800'lerin başında Sırplar isyan etmişti. Sırpların isyanını, 1820'li yılların başında Rumlar takip edecekti.

Kavalalı Mehmet Ali Paşa, Mısır'da itibarını ve gücünü günden güne yükseltmekteydi. Vehhabi İsyanını bastırmış, Kutsal Toprakları padişaha geri vermişti. Fakat paşanın Mısır'daki yükselişi, devleti ayanlardan kurtarmak, merkezileştirmek isteyen padişah 2. Mahmud tarafından hoş karşılanmıyordu. İki taraf arasında alttan alta bir sürtüşme başlamıştı.

Ancak devletin mücadele ettiği tek ayan Kavalalı değildi. Balkanlarda da çok güçlü bir yerel sultan; Tepedelenli Ali Paşa bulunmaktaydı. Tepedelenli, Yanya Valiliği ile başlayan siyasi gücünü, kısa sürede Balkanlara yaymayı başarmıştı. O kadar ki Avrupalı devletlerle müstakil görüşmeler gerçekleştiriyor, kimi zaman Osmanlı Devletinden bağımsız hareket ediyordu. II. Mahmud, aynı Kavalalı'yla olduğu gibi Tepedelenli Ali Paşa'yla da bir mücadeleye girişecekti. Fakat zamanlama, inanılmaz kötüydü.

Rumlar arasında yükselen Helenizm, yüzlerce yıllık Türk idaresine karşı isyanı tetiklemek üzereydi. Filiki Eterya örgütünün çalışmaları neredeyse sona ermişti. Nitekim Tepedelenli'yle mücadele devam ederken önce Boğdan, birkaç hafta sonra Mora isyan ateşiyle kavrulmaya başladı. Yıllarca sürecek bu isyan, Yunanistan devletinin kurulmasıyla sonuçlanacaktı. Yunanistan'ın bağımsızlığı bir yana; Kavalalı Mehmet Ali Paşa'yla II. Mahmud arasındaki siyasi mücadele artık askeri mücadeleye dönüşecek, Mısır Valisi, artık Mısır'ın asisi olacaktı. Devlet, esas büyük darbeyi Kavalalılardan yiyecekti.

Bu video Kavalalı Mehmet Ali Paşa için hazırlanan belgesel serisi içerisinde yer alan "Yunan İsyanı" kısımlarının birleşimidir. Daha önce mevzubahis belgesel serisini izlemiş dostlara duyurulur.

Video Kısımları:
00:00 - 03:41 - Rum Milliyetçiliği; Filiki Eterya Kuruluyor
03:41 - 09:36 - Yanya Sultanı; Tepedelenli Ali Paşa İsyanı
09:36 - 17:42 - İsyan Başlıyor
17:42 - 21:28 - Dönüm Noktası; Patrik ve Avrupa Müdahalesi
21:28 - 25:45 - "Paşanın Askerleri"; Kavalalı Ordusunu Kuruyor
25:45 - 28:33 - Kavalalı İbrahim Paşa Mora'da; İsyanın Bastırılması
28:33 - 31:48 - Payitahtta Devrim; Vak'a-i Hayriye
31:48 - 32:33 - Felaket Yılları Başlıyor
32:33 - 54:36 Navarin Faciası Nasıl Gerçekleşti?
54:36 - 56:58 Yunan Devleti Kuruluyor: Edirne Antlaşması


Tarih 101 Sosyal Medya Hesapları
Instagram:   / tarih101yt  
Twitter: https://x.com/tarih101YT
Mail: tarih101podcast@gmail.com

Kanalımızı desteklemek ve ek içeriklere ulaşmak için;
https://buymeacoffee.com/tarih101
   / @tarih101yt