Jak zbudować samorządową drogę betonową?

Według szacunków Stowarzyszenia Producentów Cementu w Polsce powstaje rocznie ok. 150 km lokalnych, samorządowych dróg o nawierzchni betonowej. Drogi o nawierzchniach betonowych budują samorządy wojewódzkie, powiatowe i gminne.
Jak zbudować drogę betonową?
Na co zwrócić uwagę?
Na tym filmie wyjaśniamy na przykładach w ciągu kilku minut.

KONSTRUKCJA DROGI BETONOWEJ
Typowa konstrukcja nawierzchni sztywnej, czyli betonowej, składa się z trzech warstw:
ulepszonego podłoża
podbudowy
warstwy betonowej
Bardzo często nawierzchnie betonowe są układane na drogach szutrowych, które przez wiele lat były użytkowane. Systematyczne wyrównywanie nawierzchni żwirem, tłuczniem lub innymi materiałami stworzyło odpowiednie warstwy podbudowy i zagęszczonego podłoża. Przy niewielkich pracach polegających na wyrównaniu i wyprofilowaniu warstwy podbudowy można z powodzeniem układać na nich nawierzchnie betonowe.

TECHNOLOGIA BUDOWY NAWIERZCHNI BETONOWEJ W DESKOWANIU STAŁYM
Podstawową technologią budowy nawierzchni betonowych jest układanie mieszanki betonowej w deskowaniu stałym i zagęszczaniu jej listwą wibracyjną.
Jakość nawierzchni, zwłaszcza jej równość podłużna, uzależniona jest od precyzji i montażu deskowań.
Po ułożeniu nawierzchni wykonuje się teksturowanie za pomocą szczotki.
Grubość nawierzchni betonowej powinna wynosić około 15-20 cm.
Kolejnym etapem jest pielęgnacja betonu za pomocą preparatów na bazie parafin, które zabezpieczają powierzchnię przed szybkim odparowaniem wody.
Po związaniu i uzyskaniu przez beton odpowiedniej wytrzymałości, zwykle to następuje w czasie od kilku do kilkunastu godzin w zależności od temperatury, nacinane są szczeliny dylatacyjne na głębokość 1/3 grubości nawierzchni.
Ostatnim etapem jest wypełniane szczelin bitumicznymi masami zalewowymi.

UKŁADANIE NAWIERZCHNI ZA POMOCĄ ROZŚCIEŁACZA
Technologicznie zaawansowaną metodą budowy lokalnych dróg samorządowych jest metoda, w której wykorzystuje się rozściełacz betonu.
Automatyczne sterowanie procesem rozkładania mieszanki betonowej pozwala uzyskać wysoką jakość nawierzchni o bardzo dobrych parametrach równości podłużnej i poprzecznej.
Maszyna układa mieszankę betonową i zagęszcza ją w deskowaniu ślizgowym. Ważny jest dobór odpowiedniej konsystencji dla uzyskania równej powierzchni i równych krawędzi nawierzchni betonowej.
Wykończenie powierzchni można wykonać za pomocą szczotkowania lub w technologii eksponowanego kruszywa dla uzyskania dobrej przyczepności i niskiego poziom hałasu. Pozostałe procesy technologiczne, jak pielęgnacja, nacinanie szczelin i ich wypełnianie, są podobne do technologii budowy w deskowaniu stałym.

BETON WAŁOWANY
Kolejną technologią budowy nawierzchni betonowych jest technologia betonu wałowanego. Metoda ta polega na układaniu mieszanki betonowej za pomocą typowych rozściełaczy do mas bitumicznych, a następnie na zagęszczaniu za pomocą walców.
Ze względu na konsystencję mieszanki betonowej, a jest to konsystencja wilgotna (stosunkowo niewielka zawartość wody i cementu), czas oddania drogi do eksploatacji jest bardzo krótki.
Ruch lekki możliwy jest po 2-3 dniach od ułożenia nawierzchni.

BETON ROZŚCIEŁANY*
Ciekawą technologią budowy nawierzchni betonowych jest zmodyfikowana technologia betonu wałowanego.
Polega na układaniu nawierzchni betonowej za pomocą rozściełacza do mas bitumicznych z ciężkim stołem wibracyjnym o minimalnej masie 5 ton. Duża masa stołu połączona z wibracjami umożliwia odpowiednie zagęszczenie mieszanki betonowej bez konieczności użycia walców drogowych.
Po wbudowaniu mieszanka jest wygładzona przy użyciu zacieraczek do betonu, a następnie jest teksturowana przez szczotkowanie.

CECHY MIESZANKI BETONOWEJ UŻYWANEJ DO BUDOWY DRÓG
Podczas produkcji na węźle betoniarskim mieszanka betonowa musi zostać napowietrzona, aby uzyskać odporność betonu na działanie mrozu. Do napowietrzenia stosuje się środki chemiczne, które wytwarzają drobne pęcherze powietrza w betonie, co powoduje uzyskanie mrozoodporności. Typowa zawartość powietrza w mieszance betonowej wynosi ok. 5%.
W naszych warunkach klimatycznych, zwłaszcza w zimie, nawierzchnie drogowe często są zwilżane przez deszcz lub śnieg. Woda wnika w głąb nawierzchni betonowej, a następnie podczas ujemnej temperatury zamarza. Zwiększona objętość zamarzniętej wody, czyli lodu, znajduje wolne przestrzenie w pęcherzach powietrza do rozprężenia i nie powoduje wewnętrznej destrukcji betonu.
Dobrze zaprojektowana mieszanka i dobrze wykonana nawierzchnia z betonu napowietrzonego jest odporna na działanie mrozu i środków odladzających.

PODSUMOWANIE
Przedstawione technologie budowy nawierzchni betonowych są w praktyce stosowane w budowie lokalnych dróg samorządowych w Polsce.
Do wyboru są różne rozwiązania technologiczne w zależności od możliwości technicznych, oczekiwanej jakości i kosztów. Zawsze można wybrać odpowiednią technologię i zbudować dobrą drogę.