Mari Lwyd - Noswyl Nadolig - 1964

Dyma enghraifft hynod brin o draddodiad Y Fari Lwyd, yn Nhregaron(?) ar Noswyl Nadolig 1964. Mae'n un o arferion hynafol Cymru. Penglog ceffyl wedi ei addurno yw'r Mari Lwyd a nifer yn credu fod gwreiddiau yr arfer yn mynd nol i addoliaeth y Celtiaid o'r ceffyl. Yn draddodiadol mae ymryson mewn cerdd rhwng cyrchwyr y Fari Lwyd sydd am ddod mewn i'r ty a thrigolion y ty sydd am wrthod mynediad. Y Fari Lwyd sy'n ennill bob tro! a'r cyrchwyr a Mari Lwyd yn cael eistedd gylch y tan yn bwyta danteithion ac yn yfed cwrw.

Recorded in Tregaron(?) on Christmas Eve 1964, a wonderful example of the Welsh Midwinter Tradition of The Mari Lwyd. Usually performed around Christmas and New Year, this luck-bringing ritual has recently been enjoying a revival in some parts of Wales after becoming virtually extinct during the first part of the Twentieth Century.
The Mari Lwyd, an adorned horse's skull, is accompanied by several participants, who go from door to door, engaging in a light hearted 'battle of wits' through song with the occupant of the house, in the hope of gaining admittance and being rewarded with cake and ale!

Mae'r hawlfraint i'r archif yn berchen i ITV Cymru/Wales. Cedwir pob hawl // All Archive material remains the copyright of ITV Cymru/Wales. All rights reserved.

Mae Archif ITV Cymru / Wales wedi ei leoli yn Llyfrgell Genedlaethol Cymru. Am fwy o wybodaeth ar sut i weld catalog yr archif cysyllter a www.archif.com The ITV Cymru/Wales Archive is based at the National Library Of Wales. For more information on how to access the Archive Catalogue, please visit www.archif.com.

Cymraeg:   / agssc  
English:   / nssaw  
Find us on Facebook search 'Archif Sgrin a Sain Cymru'