1 YIL BOYUNCA SADECE ET YİYEN 2 ADAM Efsanesinin Ardındaki Ketojenik Gerçekler | Makale Analizi #1

İnternette dolaşan "1 yıl boyunca sadece et yiyen 2 adam" hikayesini okumayan yoktur. Bu hikayenin ardında yatan gerçeklerle ilgili bir video yapmak isterken o kadar çok detayla karşılaştım ki bir yazı hazırladım. 👇👇👇👇 Yazının linkini ve orijinal makalenin linkini buraya bırakıyorum. İlgili kaynakları yazının içinde detaylıca bulabilirsiniz.

📝 YAZI: http://vegs.pro/1yil-et
📑 Orijinal Makale: http://www.jbc.org/content/87/3/651.f...

1 YIL BOYUNCA SADECE ET YİYEN 2 ADAM Efsanesinin Ardındaki Ketojenik Gerçekler | Makale Analizi #1
#HayvansalBeslenmeninZararları #VeganBeslenme #VeganSağlık

Stefansson, hayatının 10 yıllık bir evresinde eskimolarla yaşıyor, hatta orada yaşadığı dönemlerde bir eskimo'yla evlendiği biliniyor. Bu süreçte de beslenme şekillerini ilginç buluyor ve zaman içinde bunun bir savunucusu oluyor. gittiği her yerde bu konuda konuşmalar yapıyor, eskimoların beslenmelerini kendince modifiye edip insanları bu beslenme şeklinin ne kadar sağlıklı olduğuna ikna etmeye çalışıyor. hatta bir iddiaya göre, mevzu bahis "bellevue çalışması" sadece ona inanmayan insanların güvenini kazanmak için organize edilmişti. ilerleyen yıllarda da zaten büyük arktik kaşifi "not by bread alone" (sadece ekmekle olmaz) isimli bir diyet kitabı bile çıkartıyor. ayrıca bu kitap bugün ketojenik beslenme savunucularının da çok sevdiği bir kitap. oysa bugün beslenme modelini örnek aldığı alaska'da yaşayan yerlilere stefansson'un beslenme konusunda savunduklarını sorduğunuzda hepsi bir ağızdan stefansson'un yalancı olduğunu söylüyor.

Eskimoların yaşam alanları yılın büyük bir bölümünde karlar altında kaldığından tarıma elverişli değil. bu sebeple eskimoların en önemli besin kaynağı deniz canlıları ve başta da deniz memelileri. deniz memelileri, büyük balinalar, zamanlarının büyük bir kısmını çok derinlerde geçirir. somutlaştırmak gerekirse 3-4 saatlerini 800 metrenin altında geçirirler. bu kadar derinlikte bu kadar uzun kalabilmek için bu memelilerin kocaman glukojen yani karbonhidrat depoları olması gerekiyor ya da fazla glukojen depolayabildikleri için bu kadar derine inebiliyorlar.

Stefansson'un eskimolardan esinlendiği diyet, birazdan çalışmanın detaylarında da göreceğimiz gibi çok düşük karbonhidratlı ketojenik bir diyet, oysa eskimolar küçümsenmeyecek oranda karbonhidrat tüketiyordu. hem de sadece memelilerin glukojenlerinden değil, kök bitkilerden, yemişlerden ve su yosunlarından da faydalanıyorlardı.

Çalışmanın amacı eskimo diyetini sağlamaktan ziyade stefansson'un iddiasını onaylamak gibi duruyor. Ayrıca Türkçe yazıda "neredeyse hiç karbonhidrat tüketmemelerine rağmen oldukça sağlıklı bir yaşam sürdürmeleri" ve "o yıllarda sağlıklı bir diyetin karbonhidrattan geçtiği düşüncesi hakimdi" diyerek kendi gerçek dışı yorumunu da belli ediyor.

Sonuç olarak çalışmanın gösterilen hipotezi "sadece et yiyerek vücudumuzda bir sorun olur mu" gibi gösterilmiş ama söylenmeyen gizli hipotezi "çok düşük karbonhidratlı ketojenik beslenmeyle vücudumuzda bir sorun olur mu"nun çaktırmadan cevabı aranmış ve cevap hayır gibi bulunmuş. evet 1 sene içinde geçirdikleri hastalıkları ki zatürre o dönem ölümcül olabilecek bir hastalık saymazsak daha kötü olmamışlar. ama 1 yıl, insan ömrünün %1,5'unu oluşturuyor ve bu beslenme şekli insan ömrünün bu şekilde sağlıklı kalabileceğinin bir göstergesi kesinlikle değil.

Stefansson'un eskimolardan yanlış esinlenerek oluşturduğu bu beslenme şekli, 1 yıl içinde ölmediler diye aklanmış sayılmıyor. hayvansal gıdaların içerdiği doymuş yağlar ve kolesterol yüzünden ateroskleroz, yani damar sisteminde tıkanıklık yaptığını biliyoruz. bu çalışmada, ne öncesinde ne sonrasında deneklerin kalp ve damar sistemleri veya kolesterol seviyeleriyle ilgili bir bilgi yok. ayrıca stefansson'un da beyin damarında bir tıkanıklık sebebiyle öldüğü biliniyor (sürpriz değil).

Stefansson %100 eskimo diyetiyle de beslenmiş ve bu beslenme tarzını yaymaya çalışmış olsaydı da karşı çıkardım. eskimoların kalp ve damar hastalıkları geçirmedikleri bilgisi doğru değil. yapılan çalışmalarla eskimoların daha fazla beyin damar tıkanıklığına bağlı inme geçirdiklerini (kaynak) ve yapılan otopsilerde kalp damarlarının standart amerikan vatandaşlarından daha tıkalı olduğunu biliyoruz (kaynak). yani stefansson bir yanlışın içinden başka bir yanlış çıkarmaya çalışıyordu ve bunu o yıllarda başaramamış olsa bile bu yıllarda gündeme gelerek kısmen de olsa başardı diye düşünüyorum.

Facebook: https://vegs.pro/Facebook
Twitter: https://vegs.pro/Twitter
Instagram: https://vegs.pro/Instagram
Spotify: https://vegs.pro/Spotify
Google Podcasts: https://vegs.pro/GooglePodcast
Whatsapp Abonelik: https://vegs.pro/Whatsapp

"Beslenmede doğru bilinen yanlışlar" video serisi: https://vegs.pro/SehirEfsaneleri
Şeker Dosyası: https://vegs.pro/SekerDosyasi
Probiyotiklerle ilgili herşey: https://vegs.pro/Mikrobiyota
Moda Diyetler hakkındaki gerçekler: https://vegs.pro/ModaDiyetler
Hayvansal Beslenmenin Zararları: https://vegs.pro/HayvansalBeslenme