Trump’ın Davos Gündemi, Avrupa’nın Çaresizliği: Küresel Sistem Çöküyor mu?

Via Gündem'de Alin Ozinian'ın konuğu Dış Politika Analisti Soli Özel.

Davos 2026, bu yıl “ekonomik forum” olmaktan çok, küresel düzenin nereye evrildiğini tartışan bir jeopolitik sahneye dönüştü. Bir yanda Kanada Başbakanı Mark Carney’nin küresel sistem eleştirisi ve “kurallara dayalı düzen”in kırılganlığına dair uyarıları; diğer yanda ABD Başkanı Donald Trump’ın Davos mesajları ve tartışma yaratan çıkışları…

Bu yayında “Davos’da ne oldu?” sorusunu, tek tek konuşma özetlerinin ötesine taşıyıp büyük resme bakıyoruz: Dünya, gerçekten bir kopuş/yarılma dönemine mi girdi, yoksa yeni bir düzenin kuralları mı yazılıyor?

Carney’nin çizdiği çerçeve, yalnızca Kanada’ya değil, orta ölçekli güçlere (middle powers) de bir çağrı: Büyük güç rekabetinin sertleştiği, ticaretin güvenlikle iç içe geçtiği ve ittifakların test edildiği bu dönemde, “orta güçler” kolektif hareket edebilir mi? Yoksa herkes, hızla “her ülke kendi başına” dönemine mi sürükleniyor?

Bu tartışmayı; ABD–Çin rekabeti, teknolojik bloklaşma, tedarik zincirleri, enerji güvenliği ve savaşların ekonomiye etkisiyle birlikte ele alıyoruz.
Trump cephesinde ise Davos, sadece bir konuşma değil, aynı zamanda bir yöntem tartışması doğurdu: Öngörülemezlik, sert pazarlık, tehdit dili ve “anlaşma” üzerinden ilerleyen bir dünya… Trump’ın Davos performansı, Batı ittifakı açısından “anlık bir şov” mu, yoksa Washington’un dış politikada kalıcı bir rota değişimi mi?

Avrupa’nın ve transatlantik ilişkinin bu yeni döneme yanıtı ne olacak: Daha fazla savunma kapasitesi mi, stratejik özerklik mi, yoksa parçalanma mı?
Davos’un bu yılki “görünmez ana dosyası” ise ekonomi–güvenlik birleşmesi: Tarifeler, yaptırımlar, teknoloji kısıtları ve kritik madenler üzerinden şekillenen yeni rekabet, klasik küreselleşmenin kurallarını ters yüz ediyor.

Aynı anda yapay zekâ ve otomasyon, “büyüme” vaadiyle sahneye çıkarken, işgücü piyasaları ve eşitsizlik tartışmaları yeniden alevleniyor. Bu denklem, siyasetin dilini de değiştiriyor: Seçmen davranışı, popülizm, güvenlik kaygıları ve “içeride güç toplama” refleksi… Davos’ta konuşulanları, konuşulmayanları ve perde arkasındaki kırılmaları da bu bağlamda değerlendiriyoruz.

--Carney’nin işaret ettiği kırılma, Batı’nın kendi içindeki çatlağı mı, yoksa daha geniş bir küresel yeniden hizalanma mı?
--Trump dönemi, “kuralsızlık” mı üretiyor, yoksa yeni bir sert düzenin kurallarını mı dayatıyor?
--Avrupa, bu yeni gerçeklikle baş edebilecek bir siyasi irade ve kapasite geliştirebilir mi?
--Orta güçler gerçekten bir denge unsuru olabilir mi, yoksa büyük güçlerin çekimine mi kapılır?
--Ve en kritik soru: 2026 sonrası dünya, “eski normlara dönüş” mü, yoksa kalıcı bir sistem değişimi mi?

#Davos #KureselDuzen #Trump