دین، قدرت سیاسی و حقوق انسان سخنرانی آقایان محسن کدیور و ابوالحسن بنی صدر در پاریس

#سخنرانی
خلاصه

اسلام، قدرت سیاسی و حقوق انسان

درپاسخ به چهار پرسش زیربنایی، دو رویکرد در میان مسلمانان معاصر در ایران قابل مشاهده است:

رویکرد نخست تلقی محافظه کارانه از اسلام:
سیاست و به تبع آن تبیین احکام قدرت سیاسی و حقوق بشر خصوصا حقوق پایه از جمله انتظارات از اسلام به عنوان دین کامل است. این انتظار اعم از رئوس اخلاق سیاسی و علوم سیاسی است.
برای دریافت موازین قدرت سیاسی و نیز حقوق انسان باید به متون اسلامی مراجعه کرد.
آراء اسلامی به دلیل منبع خطاناپذیر آن که وحی الهی و سنت است اصولا قابل مقایسه با آراء بشری نیست و چون سعادت دارین در آن لحاظ شده در مقابل آراء سودجویانه و تک بعدی انسانی همگی تازگی دارد.

در طیف معتقدان به این رویکرد سه گروه به چشم می خورند:
فقه سنتی،
اسلام حکومتی،
و اسلام سیاسی غیرحوزوی.

رویکرد دوم اسلام نواندیش:
سیاست و تبیین احکام قدرت سیاسی را از جمله انتظارات از اسلام نمی دانند.
غیر از برخی رئوس اخلاق سیاسی، از اسلام انتظار علوم سیاسی ندارند.
از اسلام انتظار ارائه حقوق بشر و حتی حقوق پایه هم ندارند، چرا که این أمور را ماقبل دینی می دانند. نهایتا از متون دینی بیش از عدم ناسازگاری با این حقوق انتظاری ندارند.
به لحاظ معرفتی در حوزه قدرت سیاسی و حقوق بشر بر این باورند که مسلمانان تا کنون حرف تازه ای ارائه نکرده اند.

در حوزه قدرت سیاسی و حقوق انسان نه انتظار خاص اسلامی داشته ام نه به عنوان عالم دینی مدعی حرف تازه ای در این حوزه ها هستم.
در حد اطلاع ناقص من، متفکران مسلمان هم در حوزه علوم انسانی و اجتماعی مدرن نظریه جدیدی یا حرف تازه ای مطرح نکرده اند.

قدرت سیاسی و حقوق انسان هیچکدام در زمره انتظارات از دین یا اموری که عقل انسان، تجربه بشری و علوم انسانی عاجز از دست یابی به آنها باشد نیستند.

فرزند نسلی هستم که آمده بود با دین و مذهب کاملش دنیا را عوض کند و نظمی نو در اندازد. امروز متواضعانه به این نقطه رسیده ام که در عین احترام کامل به تعالیم اسلامی دراکثر قریب به اتفاق حوزه های اجتماعی و سیاسی می گویم «ره چنان رو که رهروان رفتند».

اخذ کارشناسانه آخرین دستاوردهای علمی بشر به انتخاب عقل جمعی به شرطی که با استانداردهای شریعت که ارزشهای اخلاقی هستند تعارضی نداشته باشد، طریقی متواضعانه و محتاطانه و متناسب با ظرفیتها و منزلت و جایگاه علمی ما در جهان است.

https://kadivar.com/17047